SJP
Słownik SJP

Ostatnie komentarze

(najnowsze z opóźnieniem na moderację)

apapie # 2017-04-13 ~gosc

W sprawie rzeczonego 'radja dla rzułfiuf i venszy' - prawo nie zabrania błędów ortograficznych w nazwach komercyjnych, jednakże należy pamiętać o przypadku z cukrem o nazwie "Cókier", którego sieci spożywcze odmówiły wystawienia na półki, właśnie z powodu nazwy.

Opinia dr K. Kłosińskiej:
Ustawa o języku polskim nie zabrania posługiwania się nazwami towarów z błędami ortograficznymi. Ważne jest jedynie, by na etykiecie była polska nazwa - oznacza to, że zamiast cukier nie może być np. sugar. "Cókier" jest polską nazwą, tylko błędną. Intencja była pewnie taka, żeby towar odróżniał się od innych. I zaczął się odróżniać, tylko że z gorszym skutkiem. Polacy są bardzo wyczuleni na ortografię, nie mają szacunku i zaufania do ludzi, którzy nie umieją poprawnie pisać. W tym chwycie marketingowym nie ma żadnej dwuznaczności czy choćby zabawy słowem, jakie dostrzegamy np. w określeniu filmu, który nie został dopuszczony do rozpowszechniania - "półkownik". Nie podoba mi się.

organy # 2017-04-13 ~gosc

dwoje drzwi, zajęć... dwoje organów wpisuje się w ten schemat

tablica # 2017-04-13 ~gosc

pamiętny 'pominięty' dywiz usiłowano zrekompensować suwerenowi aż ośmioma nadmiarowymi kropkami, więc nie bądźmy tak surowi w ocenach.

żarki # 2017-04-12 ~gosc

żar, żarki

konował # 2017-04-12 ~gosc

"Pani Balcerkowa wstawaj pani! Szybko leć pani do góry do konowała, Ziutkowi coś na głowę się rzuciło, prędko!"

Tylka # 2017-04-12 ~gosc

Dlaczego nie ma tylki ?? To skandal.
Nazwa w cukierniczej branź końcówek do rękawów. !

Winokle # 2017-04-12 ~gosc

Dlaczego tego nie ma ?

strzygadło # 2017-04-12 goj

"Przyrząd do strzyżenia baranów ".

Zwłaszcza tych z sjp.pl.

strzygadło # 2017-04-12 darek176cm

Może być mechaniczny albo elektryczny. Nożyce to co innego.

dzień dobry # 2017-04-12 ~gosc

Jeszcze lepiej: dziń dybry.

organy # 2017-04-12 ~gosc

W kościele jest dwoje organów. Czy tak jest poprawnie? Bo jakoś mi nie brzmi....

strzygadło # 2017-04-12 ~gosc

Ten mechaniczny czy nożyce?

erzac # 2017-04-12 ~gosc

erzac owcy, sztuczna owca w powieści Philipa K. Dicka

tablica # 2017-04-12 zielenjak

znaki interpunkcyjne psują układ geometryczny na tablicach pamiątkowych, dlatego niekiedy są pomijane

niegorzkiej # 2017-04-12 ~gosc

Oczywiście, że w tym kontekście osobno. Podobnie jak:
Co o nim sądzisz. Nie fajny?
I kup chleb, tylko nie czerstwy.
Ciekawe, jaki klub wylosują... oby nie hiszpański.

Zasada mówi wyraźnie, że rozłącznie piszemy "nie" z przymiotnikami w przeciwstawieniach, choć podaje się zwykle przykłady banalne typu: nie zdrowy, lecz chory.
W powyższych zdaniach przeciwstawienia na pierwszy rzut oka może nie widać, ale ono de facto istnieje, podobnie jak w dyktandzie Lema. I nie ma tu znaczenia, czy to utwór literacki, czy nie. Zresztą dyktanda Lema zyskały miano utworu literackiego głównie za sprawą osoby autora :)

dzień dobry # 2017-04-12 ~gosc

Nie lepiej pisać dzieńdobry łącznie? Nie musiałbym tu zaglądać.

cześć # 2017-04-12 ~gosc

Pytanie dotyczyło imion, a tutaj zastępowanie wołacza mianownikiem, zdaje się, jest upowszechnione i niepotępiane przez językoznawców.

***
Witam,
czy imiona w powitaniach należy odmieniać? Czy poprawnie będzie więc „Cześć, Piotrek” czy „Cześć, Piotrku”?
dziękuję i pozdrawiam,
Agnieszka L.

Wołacz imienia może być równokształtny z mianownikiem, np. „Cześć, Piotrek”, lub swoisty, z właściwą sobie końcówką, np. „Część, Piotrku”. Ta druga forma brzmi nieco bardziej wytwornie.
Można zauważyć, że niezależnie od ewentualnych różnic stylistycznych niektóre imiona wyglądają zgrabnie w formie synkretycznej z mianownikiem (np. Marek, Tomek), a inne nie (np. Staś, Stanisław, tu bowiem powie się raczej Stasiu i Stanisławie).

Mirosław Bańko, PWN

cześć # 2017-04-12 ~gosc

Ten sam znawca, co przy niegorzkiej?
Językoznawcy - jak zwykle - dalecy są od takiej pewności i kategoryczności.

"Czy poprawne jest używanie mianownika w funkcji wołacza? Zdaje się, że jest to coraz bardziej akceptowalne, choć wciąż na pewno niestaranne.
Katarzyna Kłosińska, Uniwersytet Warszawski"

niegorzkiej # 2017-04-12 ~gosc

Jedyną rzeczą oczywistą dla osób w miarę przytomnych jest niemożność udzielenia odpowiedzi przed zapoznaniem się z większym fragmentem.
Słów "wątróbka krótko smażona, byle nie gorzka od żółci" nie da się zapisać inaczej.

mlekopodobne # 2017-04-12 ~gosc

Podobne do mleka

moiściewy # 2017-04-12 ~gosc

Ooo, jest! ;)

niegorzkiej # 2017-04-12 ~gosc

Oczywiście, że razem. Utwory literackie rządzą się swoimi prawami.

cześć # 2017-04-12 ~gosc

Obydwa są poprawne, choć częściej spotykana jest forma mianownikowa.

cześć # 2017-04-12 ~gosc

Jak się używa poprawnie "cześć", jak się kogoś wita, np. Cześć Andrzej czy Cześć Andrzeju?

pidżama # 2017-04-12 ~gosc

pidżama brzmi strasznie wiejsko...

galat # 2017-04-12 darek176cm

Zgadza się, brak, tym bardziej że Galatowie są.

strzygadło # 2017-04-12 darek176cm

Przyrząd do strzyżenia baranów.

niegorzkiej # 2017-04-12 ~gosc

to ja poprosze o wyjasnienie, czy niegorzka piszemy razem czy osobno, w dyktandzie Lema jest osobno, ale?

stronić # 2017-04-12 ~gosc

Stronić np. od antybiotyków, unikać ich.

frenetyczny # 2017-04-12 ~gosc

"Zaraz gdy wszedł, zdałem sobie sprawę, że jest to człowiek przytłoczony nawałem obowiązków i frenetycznym rytmem współczesnego życia.", Mendoza, 'Oliwkowy labirynt'

zdziałka # 2017-04-11 ~gosc

No jak np idziesz do sklepu, i mówisz "poproszę chleb", a sprzedawca Ci odpowiada "nie ma", to w tym momencie mówisz "A to zdziałka".

galat # 2017-04-11 ~gosc

Jest przecież list świętego Pawła do Galatów. Jak nazywałby się jeden przedstawiciel tego plemienia, narodu?

branzlować # 2017-04-11 ~gosc

Branzlować się to również robić coś długo i nieudolnie.

dyspenser # 2017-04-11 ~gosc

dyspenserem nazywany jest odwijacz do folii stretch

rydz # 2017-04-11 ti58

mi kurki przypomina

tadek # 2017-04-11 ~gosc

Dziwili się wszyscy ludzie
Dziwiła się też sąsiadka
Że czasami o północy
Nie ma w swoim domu Tadka.

Jak się potem okazało
Nocy tych i dni bez liku
Nic nie jedząc i nie pijąc
Przesiadywał on w Kurniku.

Tam był jego drugi, nowy
Świat cudowny, virtualny
Z kim w Kurniku Tadek zagrał
To los jego bywał marny.

Preferował brydża, szachy
Też makao, planowanie
Kiedy Tadek był w Kurniku
Odchodziło na bok spanie.

Grywał Tadek też w Kurniku
W kierki, piki albo skata
Tam nikomu nie darował
I ogrywał nawet brata.

Gdzie istnieje taki Kurnik?
Gdzie takie miejsce na świecie?
Więc na koniec wam to powiem
To jest Kurnik w INTERNECIE.

nulla poena sine culpa # 2017-04-11 ~gosc

Nie ma kary bez winy.

Klondike # 2017-04-11 mirnal

Niektórzy uważają, że powinniśmy ujednolicić np. rz/ż i twierdzą, że mamy b. trudną ortografią (do zapamiętania). W ang. mają właśnie problemy - Alaska/Alasca, Nebraska/Nebrasca...

Klondike # 2017-04-11 ~gosc

"Jak Anglicy odróżniają C od K w wyrazach typu Klondike?"

Sytuacja taka sama jak u nas z ż/rz, h/ch, u/ó. Tzw. "twarde c" jest homofoniczne z "k", i jedynie dzięki tradycji językowej pisownia tego typu wyrazów nie została ujednolicona.

tablica # 2017-04-11 mirnal

Np. pamiątkowa, Mendelejewa, szkolna, tablica matryca.

Na tablicy
http://www.tvn24.pl/pamiatkowa-tablica-w-kancelarii-bez-jarugi-nowackiej,731092,s.html
widzę 3 usterki:
1 - u góry powinien być przecinek przed "w której",
2 - przed POLSKO powinien być przecinek,
3 - po POLSKO powinien być wykrzyknik.

psycholożka # 2017-04-11 mirnal

Myślę, że jeśli ktoś chce tak, a inny owak, to niech stosują. W prasie, zwł. lewicującej, mamy "-żki". Dawniej była konsjerżka i nie wiem, jak to Polacy wówczas przeżyli. Mogła być ta konsjerż i ten konsjerż, jednak dodano "-ka". Obecnie mamy ten/ta sędzia a ja proponuję ten/ta kierowca i woźnica, jednak z odmianą, np. dwie kierowce, pięć kierowiec itd. i dwie woźnice, pięć woźnic itd.

dedykowany # 2017-04-11 ~gosc

Co do "epicki", słyszałem niedawno w sklepie z wyposażeniem łazienek, jak sprzedawca określał tym słowem... muszle klozetowe pewnej marki.
Normalnie "Epic Fail" :D

fantasmagoria # 2017-04-11 ~gosc

Litera F raczej nie wskazuje na staropolskie (lub inne słowiańskie) pochodzenie wyrazu. Jeszcze w XVIII wieku pełniła w j. polskim tę samą rolę co obecnie X, V, Q - występowała tylko w wyrazach obcojęzycznych.

machiawelizm # 2017-04-11 ~gosc

Prawda to rowniez pojecie wzgledne jak wiemy, ale zamiast sie madrzyc proponuje cos na temat napisac.

geek # 2017-04-11 ~gosc

W słowniku japońsko-polskim słowo otaku jesto przetłumaczone jako geek. Może druga definicja nie jest dokładna, ale i tak lepsza niż pierwsza.

Poru # 2017-04-10 ~gosc

Bardzo wiele słów dopuszczonych w tym słowniku jest po prostu obraźliwe dla języka polskiego. Przyjmuje się formy używane przez kompletnych nieuków i stosuje się jako używane powszechnie. Powszechnie czyli przez większą część niedouczonych osobników.

psycholożka # 2017-04-10 ~gosc

Papużka - spieszczenie
Wróżka - ja w tym wyczuwam pewien dystans, może trochę brak powagi (w końcu wróżki występują głównie w bajkach dla dzieci, a poważniejsze, neutralne nazwy dla kobiety przepowiadającej przyszłości to: wróżbitka, wróżbiarka).
A cały problem z psycholożkami, geolożkami i innymi -lożkami polega na tym, że chce się na siłę dorobić całą serię nazw zawodów wg nawet logicznego wzorca, ale zupełnie nieprzyjętego w polskim systemie językowym, ignorując odczucia użytkowników języka. Ba, nie tylko ignorując, ale wręcz zmuszając instytucjonalnie opornych do zmiany swojego podejścia. Co komu przeszkadzało w tym, że był mężczyzna psycholog i kobieta psycholog?

czarter # 2017-04-10 ~gosc

nie potrzeba mi wiele wystarczy czarter na seszele

dedykowany # 2017-04-10 ~gosc

Do "zjawiskowego" nic nie mam. Zresztą to stare słowo, żaden neosemantyzm. Można by nawet powiedzieć, że swego czasu wyparte przez obce "fenomenalny" - teraz powraca do łask. I bardzo dobrze.
Jeśli chodzi o pozostałe: "dedykowany" to efekt niedouczenia i pewnego snobizmu marketingowców i informatyków. Nie wnosi absolutnie nic nowego, nic więcej, niż stare polskie słowo "przeznaczony".
"Epicki" widuję i słyszę tyle razy i w tak różnych kontekstach, że... właściwie nie wiem, co ono teraz znaczy. Dla mnie to słowo-wytrych, gdy się nie wie, co powiedzieć czy napisać. Podobnie jak wyraz "kultowy" - jeśli po kilku wyemitowaniu kilku odcinków serialu słyszę, że jest on "kultowy", to ja wysiadam...
Z głupkowatych neosemantyzmów dodałbym jeszcze "ekskluzywny". Sprawa o tyle ciekawa, że oto wyraz mający w polszczyźnie już utarte, inne znaczenie (inna sprawa, że na etapie pierwotnego zapożyczania uległo ono zawężeniu), wypiera inny, a co najciekawsze - wyraz dłuższy (ekskluzywny) wypiera krótszy (wyłączny). Snobizm chyba zwyciężył tu z ekonomią języka.

niedostępny # 2017-04-10 ~gosc

Niedostępny:
1. taki, do którego nie można dojść, wejść;
2. trudny do zdobycia, nieosiągalny, trudny;
3. trudny do zrozumienia,przyswojenia; niezrozumiały, nieprzystępny;
4. o człowieku: taki, z ktorym trudno nawiązać kontakt; przystępny
:)) podobnie tylko zaprzeczenia są na przymiotnikach z NIE

następne >

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 ...