SJP
SŁOWNIK SJP

Ostatnie komentarze

(najnowsze z opóźnieniem na moderację)

zalecać # 00:44 ~gosc

Co to znaczy??

latentny # 00:36 ~gosc

fajnie byłoby, gdyby właśnie tak to działało...

toteż # 2017-08-18 ~gosc

Chodzi prawdopodobnie o tę samą odmianę języka polskiego, w której 'bynajmniej' oznacza 'przynajmniej'.

homeostat # 2017-08-18 ~gosc

W społeczeństwie regulatorami są też przepisy prawa. Ale prawo regulujące spory majątkowe np. przy rozwodzie było by lepsze, gdyby ustalało, że jedno z małżonków dzieli majątek na dwie części, a drugie wybiera którą część bierze. Sąd pomagał by tylko w sytuacji sporu, które z małżonków ma dzielić majątek. A pomoc ta polegała by na losowaniu monetą, plus spora opłata sądowa.

Donatello # 2017-08-18 ~gosc

Mama raczej nie mówiłaby do synka po nazwisku, jednak nie ma dowodów naukowych na to, że "Bambo" to nie nazwisko. Ponadto od kiedy to wyraz "młody" piszemy od dużej litery, a w dodatku uważamy, że Bambo był Afroamerykaninem? Zamieszkał w Afryce, ponieważ Ameryka nie zapewniła mu dostatecznych warunków bytowych?

dolata # 2017-08-18 mirnal

W podręczniku z fizyki do podstawówki (lata 60.) - "wahadło wykonywa ruchy..."; dolata też tego typu.

format # 2017-08-18 mirnal

4.
" "Wyprawa Robinson" – program był oparty na szwedzkim formacie Expedition Robinson".

toteż # 2017-08-18 ~gosc

*po jakiemu?*
W mowie pewnego środkowoeuropejskiego narzecza, zwanego potocznie "językiem polskim".

toteż # 2017-08-18 ~gosc

po jakiemu?

Donatello # 2017-08-18 ~gosc

Bambo to imię, a więc pozostaje nieodmienne. W przeciwnym razie mówilibyśmy - do Młodego Afroamerykanina Bamby, z Młodym Afroamerykaninem Bambą.

Donatello # 2017-08-18 ~gosc

A co w takim razie z Murzynkiem Bambo?

ofiara # 2017-08-18 mirnal

Pisano "14 ofiar i ponad stu rannych" dzisiaj rano, zaś wczoraj pisano "13 ofiar i ponad stu rannych", przy czym założyłem - pewnie fałszywie - że jednak większość Polaków wie, o czym pismo.

"w przeciwnym razie wyrażenie "ofiara śmiertelna" byłoby pleonazmem - tu się zgadzam, ale w takim razie, jak wygląda zapis "14 ofiar i ponad stu rannych"? Tu wyraźnie widać, że ofiary są wyłącznie osobami nieżyjącymi.

szczery # 2017-08-18 ~gosc

Prawdomówny, np. mówiący prawdę
"Jasiek ma szczery uśmiech"
prawdziwy, z radości

Ktoś zna inne wytłumaczenie?

Donatello # 2017-08-18 ~gosc

Donatello to polskie nazwisko, gdyż wymawia się je tak, jak sie pisze. Zatem Mirnal ma rację - poprawnie: z panem Donatellą, do pana Donatelli. Zobacz pod "Marlboro" i "Rambo".

ofiara # 2017-08-18 pluralis4ever

Wobec tego gdzie pisano "14 ofiar i ponad stu rannych"? Jeśli to cytat z innej gazety, trzeba to oznaczyć, inaczej robi się zamęt.
Swoją drogą, ofiarą może być zarówno zabity, jak i poszkodowany w inny sposób, w przeciwnym razie wyrażenie "ofiara śmiertelna" byłoby pleonazmem.

ofiara # 2017-08-18 mirnal

Dobrze widzisz - "14 osób nie żyje" oraz "Wśród ofiar zamachu znaleźli się obywatele 24 państw", co oznacza, że ofiary to również ranni.

zamachać # 2017-08-18 pluralis4ever

Jeśli już, to poruszYć.
I czemu tylko raz lub dwa razy? Trzykrotne poruszenie już nie podpada pod zamachanie? ;)

zamachać # 2017-08-18 ~gosc

Machać
1. poruszać rytmicznie jakąś częścią ciała lub przedmiotem trzymanym w ręku, np. machać nogą, ogonem, chusteczką; wymachiwać, wywijać, majtać, majdać;
2. potocznie: robić coś szybko, np. machać kilka portretów dziennie
Zamachać
poruszać jakąś częścią rytmicznie, raz lub dwa razy

Ktoś zna lepsze wytłumaczenie?

ofiara # 2017-08-18 pluralis4ever

Albo oślepłem, albo nie ma w przytoczonym fragmencie "14 ofiar" - widzę tylko "14 osób".

ofiara # 2017-08-18 mirnal

Kolejny przykład na niejednoznaczne określenie "ofiara" - osoba zabita czy ranna. Dzisiaj -
"W piątek rano hiszpańskie media podały najnowszy, tragiczny bilans zamachu terrorystycznego w Barcelonie. 14 osób nie żyje, a ponad 100 zostało rannych, w tym wiele ciężko. Wśród ofiar zamachu znaleźli się obywatele 24 państw".
Pisano "14 ofiar i ponad stu rannych", a tu ofiary, to zarówno zabici, jak i ranni.

latentny # 2017-08-18 pluralis4ever

Widocznie jest zbyt specjalistyczne i rzadko używane, by znaleźć się w słownikach.

steamer # 2017-08-18 ~gosc

Parowar

kiwi # 2017-08-18 ~gosc

"ptak naziemny zamieszkujący lasy Nowej Zelandii" - po cóż info o lasach? "Lew to duży ssak drapieżny z rodziny kotów" - nie ma nic o krainie i o terenie...

latentny # 2017-08-18 ~gosc

a czemu nie ma ?????
słownik okresla to tak : med. psych. wet. utajony, ukryty, bezobjawowy

zojdki # 2017-08-18 michalp63

Do Pana Sergiusza!
Nie jestem polonistą, ale wydaje mi się, że jest to wyraz używany wyłącznie w liczbie mnogiej, podobnie jak np. majtki. Tzn. dawniej mogła istnieć liczba pojedyncza, być może brzmiąca "ten zojdek" lub "ta zojdka", jednakże brak jest źródeł potwierdzających. Wyraz jest poza tym mocno gwarowy i rzadko używany, a przynajmniej nie na tyle, żeby zainteresował się nim któryś z autorów słowników, także ciężko o opinię ekspercką w tej sprawie.
Pozdrawiam
Pan Michał

toteż # 2017-08-18 ~gosc

a więc = także

toteż # 2017-08-18 ~gosc

Toteż i a więc to nie do końca to samo. Nie wszędzie gdzie pasuje toteż będzie pasowało a więc.

Marek ma rację à nie jest polską literą więc używanie jej nie ma nic wspólnego z pisaniem po polsku.

lamus # 2017-08-18 ~gosc

Dokładnie. Mój poprzednik ma rację. Tak mówimy o niemodnych rzeczach, które odeszły w zapomnienie. Czasami też się mówi, że się coś wyciągnęło z lamusa, jak ktoś niemodną rzecz przypomni innym i znów się staje ona modna. A ten rodzaj wysypiska śmieci, o którym wspomniał 3 gość od końca to się raczej nazywa lamusownia.

Lamusownia to miejsce na graty to też zawsze myślałam, że lamus to grat, no bo na logikę to w lamusowni powinno się składować lamusy jak sama nazwa mówi, ale może się mylę.

krachla # 2017-08-17 ~gosc

Rodzaj butelki( jak grolsch). Potocznie oranżada, regionalne napój orzeźwiający. słowo w Małopolsce powszechne. Więc nie rozumiem.

weekend # 2017-08-17 ~gosc

Zostają w takim razie: tyniec, świątek, szóstek, wolniec, porob, podniach.

weekend # 2017-08-17 ~gosc

Lenik także jest zbyt potoczny, nadto, zgadzając się z Przekornym, należy odrzucić wszystkie wyrazy tworzone na sowiecką modłę. A wobec tego ile zostaje, bo z matematyki jestem słaby?

zojdki # 2017-08-17 ~gosc

A jak będzie w liczbie pojedyńczej. Ten zojdek? Czy może zawsze będzie w liczbie mnogiej.

Pozdrawiam,
Sergiusz Łątka

kaczystan # 2017-08-17 ~gosc

to nie byłoby wcale tak źle, gdyby to była prawda... niestety, władzę w SA tak naprawdę ma siódmy król Belzebub, czyli Jurek Soros.

prewencyjny # 2017-08-17 ~gosc

Zapobiegający

kiwi # 2017-08-17 ~gosc

kiedyś byłem nielotem, teraz jestem samolotem :)

wampir # 2017-08-17 ~gosc

Jak jest słowo "wampirzyca", to powinna być także forma "wampirzy/ wampirowie", ponieważ teraz jest kulawo.
Wampiry (dwa): ogólnie o wampirach jakiejkolwiek płci; pejoratywnie o wampirach.
Wampirzyce (dwie): o wampirach płci żeńskiej.
Wampirzy/ wampirowie (dwaj): o wampirach płci męskiej.

weekend # 2017-08-17 ~gosc

'także' to w tym przypadku synonim 'więc'

kiwi # 2017-08-17 pluralis4ever

@gosc, mirnal
Oj, dzieci, dzieci. Na drugi raz, zanim napiszecie podobne kocopoły, odstawcie na chwilę pudelka czy fejsa i zajrzyjcie do jakiegoś mądrzejszego źródła.
Wyraz "nielot" ma właśnie drugie znaczenie - oprócz ogólnego określenia na ptaki nielatające, jest synonimem ptaka kiwi:
http://sjp.pwn.pl/sjp/;2488922
https://sjp.pwn.pl/doroszewski/kiwi;5439525.html
https://sjp.pwn.pl/doroszewski/nielot;5458182.html

weekend # 2017-08-17 ~gosc

tak że

kaczystan # 2017-08-17 ~gosc

kaczystan to nazwa określająca Demokratyczną Republikę San Escobar, w której główną siłą jest jedna partia polityczna posiadająca władzę nad całym państwem, prezydentem i premierem których kontroluję sam Prezes posiadający kota

Alfons # 2017-08-17 ~gosc

Dokładnie Alfons w dzisiajszych czasach kojarzy się jednoznacznie z alfonsem i prostytucją. A Adolf z Hitlerem

burkini # 2017-08-17 ~gosc

Burkini – kostium kąpielowy przeznaczony dla muzułmanek i kobiet z kręgów Islamskich, których religia zabrania odsłaniania wielu części ciała. Jest to kontaminacja rzeczowników burka i bikini.

steamer # 2017-08-17 ~gosc

Parownica lub parownik to urządzenie w ktÓrym gotuje się potrawy na parze, jest bardzo łatwe w obsŁudze.

blichtr # 2017-08-17 ~gosc

"Zdążyła już nakryć w jadalni, na stole stała najlepsza zastawa. Pomyślał, że to ta jej słabość do blichtru i przesady, ale postanowił nie zwracać na to uwagi." C. Läckberg - Fabrykantka aniołków.

weekend # 2017-08-17 ~gosc

Szóstek też odpada, bo brzmi jak "następny dzień po piątku", a przecież długi weekend może rozpocząć się wcześniej. Chlejnik zaś jest zbyt potoczny i również nie brałbym go pod uwagę, jeśli ma to być poważna inicjatywa.
Także zostaje 8 propozycji.

weekend # 2017-08-17 ~gosc

"Minusem sobdziel, zapiątków itp. jest to, że ciężko będzie o dobry odpowiednik "długiego weekendu"."

Słuszna uwaga. Z zebranych dwusylabowych propozycji (tykoń, kotyń, piosoń, pionie, pioniek, soniek, tyniec, dwudnik, świątek, szóstek, wolniec, porob, lenik, podniach, chelejnik) trzeba usunąć te, które odnoszą się do nazw konkretnych dni tygodnia. Także z wyżej wymienionych zostają nam - tykoń, kotyń, tyniec, świątek, szóstek, wolniec, porob, lenik, podniach no i ten nieco żartobliwy chlejnik.

sztorc # 2017-08-17 ~gosc

a w mojej miejscowości mówią na źtorycynę.

Jur # 2017-08-16 pluralis4ever

Heh, widzę, że karma wraca ;) - sam wielokrotnie podszywałem się / parodiowałem jednego warszawiaka, teraz sam dostąpiłem tego zaszczytu ;).

@gość
Tak jak napisałem, liczba mnoga od "jura" ma charakter potencjalny, tzn. niewystępujący w przyrodzie, jednak poprawny pod względem gramatycznym. To, że okres w dziejach Ziemi znany jako "jura" był tylko jeden, nie znaczy, że nie możemy tworzyć odeń liczby mnogiej. Przykładowo student geografii po egzaminie może powiedzieć: "Gdyby mnie tak nie maglował z tych kred, jur i triasów, pewnie bym zdał".

@singularis
jest to specyfika naszego języka, który pozwala na łatwiejsze utworzenie potencjalnej l.m. wyrazów z rodzaju singulare tantum niż l.p. dla plurale tantum. Dlatego słownik uwzględnia te pierwsze, żeby nie robić zamieszania w grach słownych.

dewiant # 2017-08-16 ~gosc

Kmn2017 ;)

Jur # 2017-08-16 singularis4e

Szanowny oponencie, zakładając, że jesteś bardzo mądry i masz rację, wytłumacz mi w takim razie, dlaczego może wystąpić forma potencjalna lm od wyrazu singulare tantum, a nie może zaś wystąpić forma potencjalna lp od wyrazu plurale tantum, hę?

następne >

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 ...